YÜKSEKOVA GÜNCEL
Hakkari genelinde depreme dayanıksız olduğu belirlenen 18 okulun yıkım çalışmaları başlatılırken, Yüksekova’da uzun yıllar eğitim ve sosyal faaliyetlere ev sahipliği yapan öğretmenevi binası da yıkıldı. İnşaat Mühendisleri Odası Üyesi Selçuk Atsız, özellikle Yüksekova Ovası’ndaki zemin sıvılaşması riskine dikkat çekerek bilimsel planlama ve sıkı denetim çağrısında bulundu.
Hakkari merkez ve ilçelerinde yapılan incelemelerin ardından depreme karşı riskli olduğu belirlenen eğitim kurumlarında yıkım süreci başladı. Yıkım kararı kapsamında kent genelinde toplam 18 okulun tahliye edilerek yıkılacağı belirtilirken, söz konusu okullarda öğrenim gören öğrenciler çevredeki farklı eğitim kurumlarına nakledildi.
Yıkım çalışmalarının sürdüğü ilçelerden biri olan Yüksekova’da da çok sayıda okulun yanı sıra uzun yıllardır hizmet veren Öğretmenevi ve Akşam Sanat Okulu binası da yıkıldı. İlçenin eğitim hayatında önemli bir yere sahip olan binanın yıkılması dikkat çekti.
Yüksekova’da İnanlı Mahallesi’ndeki 75’inci Yıl İlkokulu, 75’inci Yıl Ortaokulu ve 75’inci Yıl İmam Hatip Ortaokulu ile bu kurumlara ait pansiyon ve öğretmen lojmanları, Kadıköy İlk ve Ortaokulu, Güngör Mahallesi’ndeki 5 Mayıs İlk ve Ortaokulu, Yeni Mahalle’deki Sabancı İlk ve Ortaokulu ile Köprücük köyündeki ilk ve ortaokulda da yıkım çalışmaları başlatıldı.
Hakkari merkezde Cengiz Topel, Atatürk, Fatih Sultan Mehmet, Kazım Karabekir ve Milli Eğitim Vakfı ilk ve ortaokulları ile TOBB Eğitim Merkezi ve Güzel Sanatlar Lisesi; Çukurca’da Şehit Bilal Soybilgiç İlk ve Ortaokulu, Şemdinli’de ise Şehit Tahir Töre Yatılı Bölge Okulu yıkım kapsamına alındı.
DEPREM RİSKİ VE ZEMİN YAPISI GÜNDEMDE
Hakkari ve çevresi, aktif fay hatlarına yakınlığı nedeniyle deprem tehlikesi bulunan bölgeler arasında yer alıyor. Şemdinli-Yüksekova Fay Zonu ile Bitlis-Zagros Bindirme Kuşağı bölgenin önemli sismik kaynakları arasında gösteriliyor. Yer bilimci Prof. Dr. Naci Görür de daha önce yaptığı değerlendirmelerde Şemdinli’deki Çubuklu fay kolunun 7 büyüklüğüne ulaşabilecek deprem üretme potansiyeline dikkat çekmişti.
Bölgede deprem güvenliği tartışmaları sürerken, Yüksekova İnşaat Mühendisleri Odası Üyesi Selçuk Atsız da ilçedeki yapı stokunun ve zemin özelliklerinin bilimsel yöntemlerle değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.
Özellikle geçmiş yıllarda yeterli teknik denetimden geçmeden inşa edilmiş yapıların yeniden incelenmesinin önemine değinen Atsız, İnşaat Mühendisleri Odası olarak kamu kurumlarına ücretsiz teknik destek sunmaya hazır olduklarını ifade etti. Yapıların dayanıklılığının belirlenmesi için karot örnekleri alınması, beton kalitesinin ölçülmesi ve gerekli mühendislik analizlerinin yapılması gerektiğini vurguladı.
“YÜKSEKOVA OVASI’NDA ZEMİN SIVILAŞMASI RİSKİ GÖZ ARDI EDİLMEMELİ”
Yüksekova’nın zemin yapısına ilişkin önemli uyarılarda bulunan Atsız, özellikle ovanın geçmişte bataklık ve dere yatağı özellikleri taşıdığına dikkat çekti. Bazı bölgelerde yaklaşık bir metre derinlikte suya ulaşılabildiğini belirten Atsız, bu durumun yapılaşma öncesinde ayrıntılı zemin araştırmalarını zorunlu kıldığını söyledi.
Atsız, “Böyle bir zeminde gerekli teknik araştırmalar yapılmadan yapılaşmaya gidilmesi ciddi riskler doğurabilir. Öncelikle sondaj çalışmaları yapılmalı, zemin değerleri belirlenmeli ve gerekli mühendislik önlemleri alınmalı” ifadelerini kullandı.
“KAÇAK YAPILAŞMA SADECE RUHSATSIZ BİNA DEMEK DEĞİL”
Yapı güvenliğinin yalnızca ruhsat alınmasıyla sağlanamayacağını belirten Atsız, teknik personel gözetimi olmadan, zemin etütleri ve sondaj çalışmaları yapılmadan inşa edilen yapıların da ciddi risk oluşturduğunu dile getirdi.
TOKİ konutlarının çoğunlukla daha sert zeminlerde ve dağ eteklerinde inşa edildiğini, buna karşılık Yüksekova Ovası’nda yapılaşmanın genişlemeye devam ettiğini belirten Atsız, kentleşme sürecinin bilimsel veriler doğrultusunda yürütülmesi gerektiğini kaydetti.